สถานีเกษตรหลวงอ่างขาง

จ. เชียงใหม่ 
"ให้ช่วยเขาช่วยตัวเอง"
           “สถานีเกษตรหลวงอ่างขาง” เป็นโครงการเกษตรส่วนพระองค์ ที่เกิดขึ้นสืบเนื่องจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พร้อมด้วยสมเด็จพระนางเจ้าพระบรมราชินีนาถทรงมีพระราชดำริว่าพื้นที่หมู่บ้านผักไผ่มีภูมิอากาศหนาว เหมาะแก่การเพาะปลูกไม้ผลเมืองหนาว จึงโปรดเกล้าฯ ตั้งโครงการหลวงขึ้นเป็นโครงการส่วนพระองค์ ใช้เป็นสถานีวิจัยและทดลองปลูกพืชเมืองหนาวชนิดต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นไม้ผล ผัก ไม้ดอก เมืองหนาว เพื่อเป็นตัวอย่างแก่เกษตรกรชาวเขาในการนำพืชเหล่านี้มาเพาะปลูกเป็นอาชีพ เพื่อสร้างรายได้และพัฒนาความเป็นอยู่ของชาวบ้านในท้องถิ่น ซึ่งต่อมาพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ได้พระราชทานนามว่า “สถานีเกษตรหลวงอ่างขาง”

 

 เพื่อสร้างรายได้ พัฒนากลุ่มเกษตรกรให้มีความเข้มแข็งและพึ่งพาตนเองได้
          สถานีเกษตรหลวงอ่างขาง เกิดขึ้นสืบเนื่องจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พร้อมด้วยสมเด็จพระนางเจ้าพระบรมราชินีนาถได้เสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรที่หมู่บ้านผักไผ่ อ.ฝาง จ. เชียงใหม่ และได้เสด็จผ่านบริเวณดอยอ่างขาง ทรงทอดพระเนตรเห็นว่าชาวเขาส่วนใหญ่ที่อาศัยอยู่บริเวณนี้ทำการปลูกฝิ่นแต่ยังยากจน ทั้งยังทำลายทรัพยากรป่าไม้ต้นน้ำลำธารที่เป็นแหล่งสำคัญต่อระบบนิเวศน์ ซึ่งจะก่อให้เกิดความเสียหายต่อส่วนอื่นของประเทศได้จึงทรงมีพระราชดำริว่าพื้นที่นี้มีภูมิอากาศหนาวเย็น มีการปลูกฝิ่นมาก ไม่มีป่าไม้อยู่เลยและสภาพพื้นที่ไม่ลาดชันนัก
 
          ประกอบกับพระองค์ทรงทราบว่าชาวเขาได้เงินจากฝิ่นเท่ากับที่ได้จากการปลูกท้อพื้นเมือง และทรงทราบว่าที่สถานีทดลองไม้ผลเมืองหนาวของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้ทดลองวิธีติดตา ต่อกิ่งกับท้อฝรั่ง จึงสละพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์จำนวน 1,500 บาท เพื่อซื้อที่ดินและไร่จากชาวเขาในบริเวณดอยอ่างขางส่วนหนึ่ง จากนั้นจึงโปรดเกล้าฯ ตั้งโครงการหลวงขึ้นเป็นโครงการส่วนพระองค์ เมื่อ พ.ศ. 2512 โดยทรงแต่งตั้งให้ หม่อมเจ้าภีศเดช รัชนี เป็นผู้รับสนองพระบรมราชโองการในตำแหน่งประธานมูลนิธิโครงการหลวง ใช้เป็นสถานีวิจัยและทดลองปลูกพืชเมืองหนาวชนิดต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นไม้ผล ผัก ไม้ดอก เมืองหนาว เพื่อเป็นตัวอย่างแก่เกษตรกรชาวเขาในการนำพืชเหล่านี้มาเพาะปลูกเป็นอาชีพ
 

           สถานีเกษตรหลวงอ่างขาง มุ่งเน้นดำเนินงานวิจัยไม้ผลเขตหนาวและงานวิจัยป่าไม้ พัฒนาอาชีพ แก่เกษตรกรชาวเขา เป็นสถานีดำเนินงานวิจัยหลักของโครงการวิจัยต่างๆ โดยเฉพาะงานวิจัยไม้ผลเขตหนาวและงานวิจัยป่าไม้ และงานเกษตรที่สูง และใช้ฝึกอบรม และเผยแพร่ผลงานแก่เจ้าหน้าที่และเกษตรกร รวมทั้งดำเนินการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพ แก่เกษตรกรชาวเขาในหมู่บ้านรอบๆ สถานีฯโดยสนันสนุนการอบรมและถ่ายทอดเทคโนโลยีให้เกษตรกรมีความรู้และทักษะในการประกอบอาชีพการเกษตรเพื่อสร้างรายได้ พัฒนากลุ่มเกษตรกรให้มีความเข้มแข็งและพึ่งพาตนเองได้ ฟื้นฟูและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติป่าต้นน้ำลำธารโดยชุมชน พัฒนาประสิทธิภาพของบุคคลากรและผู้นำเกษตรกร เพื่อรองรับศูนย์การเรียนรู้ ส่งเสริมและสนับสนุนกิจกรรมด้านการท่องเที่ยวภายในชุมชน
ที่มา: http://www.tsdf.or.th/th/